HistoriaRODy

Jare Gody

Market GIOCO. Tw贸j Sklep Ze Zdrow膮 呕ywno艣ci膮

艢wi臋to na przywitanie wiosny. Przesilenie wiosenne i dzie艅 dwudziesty pierwszy marca, na kt贸ry przypada艂o staros艂owia艅skie 艣wi臋to Jare Gody, wpisane jest w sinusoid臋 balansu dnia i nocy. Obchody 艣wi臋ta zwykle trwa艂y a偶 do nast臋pnej pe艂ni ksi臋偶yca. 艢wi臋to by艂o radosne i nios膮ce nadziej臋. Co prawda zapasy o tej porze roku by艂y na wyczerpaniu, dlatego do uroczysto艣ci przygotowano si臋 ju偶 w czasie jesiennych zbior贸w, czyni膮c odpowiednie zapasy.

Atrakcje zwi膮zane z Jarym 艢wi臋te rozpoczyna艂y si臋 symbolicznym przep臋dzeniem zimy. Zima-Marzanna pod postaci膮 s艂omianej kuk艂y by艂a palona i topiona. Czyniono to przy wt贸rze potwornego harmidru i strzelania z biczy, by wystraszy膰 zasiedzia艂膮, 艣nie偶n膮 staruch臋. Ha艂a艣liwe preludium ko艅czy艂o si臋 gromadnym wyleganiem na 艂膮ki i wzg贸rza, gdzie palono ogniska, by przyspieszy膰 przyj艣cie wiosny. W mi臋dzyczasie m艂odzie偶, na podmok艂ych 艂膮kach, zbiera艂a witki wierzbowe i splata艂a z nich grube wiechcie. Wi膮zanki m艂odych p臋d贸w mia艂y pom贸c w wyp臋dzenia zasiedzia艂ego po zimie z艂a. W ci膮gu przygotowa艅 do 艣wi臋towania zarz膮dzano coroczne wiosenne sprz膮tanie domu i op艂otk贸w. Sprz膮tano, prano i gotowano.

Sednem wiosennych zabieg贸w zaklinania wiosny by艂o kraszenie jaj. Kolorowe jajka by艂y symbolem nowego 偶ycia. Wnosi艂y wigor i nios艂y rado艣膰.

Kulminacj膮 pozimowej gali by艂a zabawa, ta艅ce, skoki przez pal膮ce si臋 ogniska i 艣piewy do rana. Dzielono si臋 malowanymi jajkami, a na drugi dzie艅 obmywano w 艣wi臋tej wodzie i ok艂adano m艂odymi witkami z wikliny. St膮d w艂a艣nie wzi膮艂 si臋 艢migus-Dyndus. Powsta艂 z po艂膮czenia obu zabieg贸w w jeden. Nadal praktykowany ma przynie艣膰 zdrowie i zapewni膰 witalno艣膰 na ca艂y rok. Po zmroku t艂umnie i w skupieniu udawano si臋 na mogi艂y przodk贸w, by wskrzesi膰 pami臋膰 o ich przesz艂ym 偶yciu.

Jare 艢wi臋to by艂o ceremoni膮 na cze艣膰 odradzaj膮cej si臋 natury, kt贸ra dla ludzi w ka偶dym okresie rozwoju cywilizacji by艂a wa偶na i godna czci. Nie czerpano z niej pe艂nymi gar艣ciami bez opami臋tania. Dzi艣 wydaje nam si臋, 偶e Ziemia jest workiem bez dna i rozwijamy swoje 偶膮dze w tempie wyk艂adniczym, jakby po nas mia艂 przyj艣膰 potop i wszystko mia艂o si臋 nagle sko艅czy膰.

Marzanna

Marzanna

Niew膮tpliwym ewenementem jest kultywowanie starych obrz臋d贸w, kt贸re dotrwa艂y do czas贸w wsp贸艂czesnych jak topienie Marzanny, wywodz膮ce si臋 z kultu bogini s艂owia艅skiej, gdzie uwa偶ano, 偶e Marzanna odchodz膮c, zabierze ze sob膮 zim臋 i nieurodzaj. Trwa艂y przez wieki, opieraj膮c si臋 nowym obyczajom i pr贸bom wyrugowania z tradycji. Mimo wszystko okaza艂y si臋 na tyle silne, 偶e przetrwa艂y setki, a czasem tysi膮clecia. By膰 mo偶e zawdzi臋czaj膮 ten fakt w艂asnej atrakcyjno艣ci b膮d藕 po prostu przypadkowi.

Chrze艣cija艅stwo w walce z konkurencj膮 postara艂o si臋 o zmarginalizowanie wierze艅 wczesnych S艂owian. A te, kt贸rym uda艂o si臋 przetrwa膰 uleg艂y zaw臋偶eniu znaczenia i cz臋sto infantylizacji. Tak si臋 sta艂o z postaci膮 bogini 偶ycia i 艣mierci.

Marzanna by艂a s艂owia艅sk膮 bogini膮 symbolizuj膮c膮 przemijanie i 艣mier膰. Cz臋sto wyst臋powa艂a pod podobnie brzmi膮cymi imionami: Marena, Mora, Morana, Morena, 艢mier膰, 艢miertka, 艢miercicha, Welewita. W艂ada艂a niepodzielnie korowodem 偶ycia i 艣mierci. Dogasania i rozniecania p艂omienia 偶ycia w coraz to kolejnych cyklach. 艢miercicha posiada艂a dwa oblicza. Mo偶liwe, 偶e nie odchodzi艂a z ko艅cem zimy, kt贸rej by艂a patronk膮, lecz tylko zmienia艂a posta膰 i osobowo艣膰. Stawa艂a si臋 powabn膮 Dziewann膮 krzewi膮c膮 偶ycie i urodzaj. Kiedy indziej, po 偶niwach bywa艂a Pani膮 Zbior贸w, przyjmuj膮c膮 ho艂dy od kmieci i rataj贸w. Do dzi艣 do偶ynki s膮 najwa偶niejszym 艣wi臋tem rolnik贸w.

Wielopostaciowo艣膰 starych bog贸w nie by艂a czym艣 niezwyk艂ym. Mn贸stwo mitologii zna艂o takie w艂a艣nie praktyki. Wielozadaniowo艣膰 by艂a przyczyn膮 multi-postrzegania b贸stw. Czasem dzia艂o si臋 tak w wyniku wch艂aniania lub 艂膮czenia kilku idoli.

Do atrybut贸w jej w艂adztwa zalicza si臋 wieniec, wianek, str贸j panny m艂odej, korale, z艂ote jab艂ko i klucz ze z艂ota. Zestawienie, z pewno艣ci膮 nie kojarzy si臋 jednoznacznie ze 艣mierci膮, jednak nie zapominajmy o kontek艣cie, w jakim wyst臋powa艂y.

Znaczenie i pocz膮tki imienia widoczne s膮 w rdzeniu indoeuropejskiego s艂owa 艣mier膰: mor; mar natomiast odnosi艂o si臋 do wody. Cho膰by hetyckie mamara 鈥 to艅, grz臋zawisko, odm臋t. St膮d jej nadba艂tycka odmiana o brzmieniu Mara, More. Morze ze sw膮 wielko艣ci膮 i 鈥瀗ieprzebyto艣ci膮鈥 jawi艂o si臋 jako przestrze艅 nie do przebycia, kto si臋 na to odwa偶y艂, nie wraca艂 cz臋sto. A powiedzenie 鈥瀦a morzem鈥 znaczy膰 mog艂o 鈥 w za艣wiatach i tu wchodzimy na teren bogini Marzanny.

W ostatnich badaniach historycy upatruj膮 zwi膮zk贸w Mary z Marsem, kt贸ry w pocz膮tkach swego kultu by艂 b贸stwem rolnik贸w. Wskazywa膰 na to mo偶e r贸wnie偶 atrybut zwierz臋cy. Obu b贸stwom ofiarowano g臋艣, symbol niez艂omno艣ci. Jeszcze jedna poszlaka wskazuje na podobie艅stwa i powi膮zania tej pary. W s艂owackiej wersji miana bogini upatruje si臋 podobie艅stwa do imienia marsowego: Marmoriena 鈥 kontra 鈥 Marmor.

Jary艂o

Jary艂o / Jarowit. Autor: DuszanB

W tym b贸stwie a偶 kipi m艂odo艣膰, energia i si艂y witalne. W zale偶no艣ci od regionu s艂owia艅szczyzny wyst臋powa艂 pod imionami Jarowit, Jary艂o, Jary艂a lub Jaruna. Jak wielu bog贸w s艂owia艅skich posiada艂 mnogo艣膰 przymiot贸w i funkcji. Wielozadaniowo艣膰 b贸stw we wczesnych panteonach ewoluowa艂a. Wierzenia w lokalnych grupach spo艂ecznych kszta艂towa艂y si臋 przez dziesi膮tki tysi臋cy lat. Widzimy owoc przeobra偶e艅 kulturalnych z oddalenia w czasie o kilkana艣cie wiek贸w, kiedy systemy zosta艂y zamkni臋te i czas ich przemin膮艂. Podboje ziem s膮siednich sprzyja艂y rozprzestrzenianiu si臋 etos贸w b贸stw lokalnych. Bogowie s艂owia艅scy i bogowie podbitych kraj贸w cz臋sto zapo偶yczali od naje藕d藕c贸w atrybuty i funkcje. Powsta艂a mieszanka zmienia艂a si臋 dalej.

Jarowitowi oddawa艂a cze艣膰 znaczna cz臋艣膰 s艂owia艅szczyzny. Popularny by艂 na wschodzie i po艂udniu.

殴r贸d艂os艂贸w prowadzi do dw贸ch s艂贸w, kt贸re do dzi艣 zachowa艂y si臋 tylko w przys艂owiach i imionach. Pierwsze to jary pochodz膮ce ze staro-indoeuropejskiego 鈥 yeh鈧乺o oznaczaj膮cego wiosn臋, kt贸re w pras艂owia艅skim nabra艂o drugiego znaczenia 鈥 m艂ody. Natomiast wit oznacza艂o kogo艣 znamienitego lub po prostu wielmo偶臋.

Po艣wiadczenia kultu znamy z zapisk贸w etnograf贸w opisuj膮cych XVIII i XIX wieczne obrz臋dy z teren贸w Bia艂orusi i po艂o偶onego oko艂o dwustu kilometr贸w od wschodniej granicy obecnej Ukrainy, Worone偶a. Lokalny biskup zakaza艂 odprawiania celebry ku czci boga Jary艂y. Pami臋膰 o wydarzeniach pozosta艂a w formie zapisk贸w kronikarskich. Pami臋膰 o starym bogu przetrwa艂a w g艂owach mieszka艅c贸w. Praktyki religijne kultywowane, z pewno艣ci膮 potajemnie, 偶yj膮 by膰 mo偶e do dzi艣 w pami臋ci ludzkiej przekazywane nast臋pnym pokoleniom.

Atrybutami b贸stwa by艂 bia艂y ko艅 i z艂ota tarcza wojownika. Przedstawiany by艂 cz臋sto na koniu w bia艂ej szacie, lecz bez obuwia. W jednej z d艂oni trzyma艂 wi膮zk臋 zbo偶a z k艂osami, w drugiej ludzka g艂ow臋. Z opis贸w 艣w. Ottona z Bambergu, kt贸ry podj膮艂 si臋 chrystianizacji pomorza i Prus, dowiadujemy si臋 o kolejnej dominancie. W wielkiej 艣wi膮tyni w Wo艂goszczy oddawano ho艂d z艂otej tarczy po艣wi臋conej Jarowitowi. Stanowi艂a tabu i nikt nie 艣mia艂 jej dotkn膮膰. Tarcza i atencja, z jak膮 si臋 z ni膮 obchodzono, dowodzi, 偶e w Wo艂goszczy oddawano cze艣膰 Jaremu B贸stwu jako wojownikowi i patronowi woj贸w. Dobrym by艂 patronem, zwa偶ywszy wielkie znaczenie osady i skuteczno艣膰 wypraw wojennych tamtejszych woj贸w.

Jarowit by艂 bo偶yszczem odradzaj膮cym si臋 co roku. Wraz z pocz膮tkiem wiosny przychodzi艂 wraz z pierwszymi deszczami i zap艂adnia艂 ziemi臋. Kuk艂y uosabiaj膮ce 艣wi臋tego pokazywa艂y go z olbrzymim przyrodzeniem. P艂odno艣膰 przypisana m艂odo艣ci dominowa艂a nawet nad natur膮 wojownika. Zdarza艂o si臋, 偶e w nabo偶e艅stwie wiosennym b贸stwo wyst臋powa艂o pod postaci膮 bia艂ego rumaka, na kt贸rym sadzano dziewic臋. Zwierze przywi膮zywano do pala wbitego w ziemi臋. Olbrzymi dr膮g symbolizowa艂 Jarowitowego fallusa. Misja Jarowita by艂a kr贸tka. Wraz z pocz膮tkiem lata odchodzi艂, a ludzie urz膮dzali mu pogrzeb.

Z pewno艣ci膮 niejedna panna nosi艂a talizmany po艣wi臋cone w 艣wi膮tyni ku czci b贸stwa i modli艂a si臋 o mi艂o艣膰, nami臋tno艣膰 i spe艂nienie. Bez w膮tpienia wiele m臋偶atek czyni艂o to samo, by bo偶ek zes艂a艂 im pocz臋cie.

Odwied藕 stron臋 autora i pami臋taj by wspiera膰 dobre tre艣ci!

Art i Styl - Styl i Harmonia Twojej Przestrzeni
O Autorze

Publikacje

Suweren Rzeczpospolitej / R脫D Mazowiecki
Podobne publikacje
Historia

Mit Chazarii

Mam ju偶 serdecznie do艣膰 tych g艂upot o nieprawdziwych 呕ydach, o Chazarach. Ka偶dy kto interesuje鈥
Czytaj
Historia

Tragedia Titanica

Czym naprawd臋 by艂a Tragedia Titanica? Historia ta zaczyna si臋 20.09.1911 roku od kolizji鈥
Czytaj
Historia

Nasze S艂owia艅skie Korzenie

LECHICI => LACHY => POLACY Kim s膮 Polacy? Nasze S艂owia艅skie Korzenie?Czy rozwi膮zanie鈥
Czytaj
Newsletter
B膮d藕 na bie偶膮co
Redakcja powiadomi Ci臋 o nowo艣ciach, warto艣ciowych wpisach i wydarzeniach w przestrzeni Ari贸w - Suweren贸w Rzeczpospolitej

Dodaj komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Rozw贸j duchowy

Usuwanie Kontrakt贸w z Systemem Dominacji i Kontroli

Worth reading...